Endourologik jarrohlik amaliyoti — bu siydik yo‘llari va buyrak tizimi kasalliklarini ichki yo‘l bilan, ya'ni tanasida kesish (ochiq operatsiya) qilmasdan, maxsus moslamalar (endoskoplar) orqali bajariladigan zamonaviy urologik jarrohlik turidir.
🔍 Asosiy tushuncha:
Endourologiya — urologiyaning bir bo‘limi bo‘lib, siydik chiqarish yo‘llari, prostata bezi, siydik pufagi va buyrak kasalliklarini kam invaziv (ya’ni kam shikastlovchi) usulda davolashni o‘rganadi.
🛠 Amaliyot qanday bajariladi?
Moslama: Endourologik operatsiyalar maxsus asbob — endoskop yordamida bajariladi.
Kirish yo‘li: Operatsiya siydik yo‘li orqali bajariladi (uretra orqali).
Narkoz: Ko‘pincha umumiy yoki mintaqaviy behushlik ostida amalga oshiriladi.
Kameralar va asboblar yordamida ichki tuzilmalar ko‘riladi va kerakli amaliyotlar bajariladi.
Endourologik operatsiyalarning turlari:
- URS (Ureterorenoskopiya)Siydik yo‘llaridagi yoki buyraklardagi toshlarni olib tashlash
- TURP (Transuretral prostata rezeksiyasi)Prostata bezining kattalashgan qismini olib tashlash
- TURBT (Transuretral siydik pufagi o‘simtasini olib tashlash)Siydik pufagidagi o‘simtalarni olib tashlash
- PCNL (Perkutan nefrolitotomiya)Katta buyrak toshlarini orqa tomondan kichik teshik orqali olib tashlash
- Stent qo‘yish (Double-J stent)Siydik yo‘llarini ochiq saqlash uchun maxsus naychani joylashtirish
✅ Afzalliklari:
- Kesmasdan ichkaridan bajariladi
- Reabilitatsiya muddati qisqa
- Kam qon yo‘qotiladi
- Kam og‘riq bo‘ladi
Ko‘p hollarda ertasi kuni uyga javob beriladi
⚠️ Kamchiliklari yoki xavflari:
- Infeksiya tushish xavfi
- Siydik yo‘llarida spazm yoki siqilish
- Kamdan-kam hollarda qon ketishi